OSMANLI DÖNEMİNDE BALIKESİR ŞEHRİNDEKİ AHi MÜESSESELER

ÖZET

Ahi teşkilatı ilk zamanlarda Kırşehir, Kayseri, Konya, Ankara ve To­kat gibi Anadolu'nun büyük yerleşim merkezlerinde kurulmuştu. Moğolla­rın Anadolu’yu işgalinden sonra Ahiler ve Türkmenler Moğol hâkimiyetine karşı isyanlar başlattılar. Moğollar, isyan çıkaran Ahiler üzerinde çok sıkı önlemler aldılar ve büyük merkezlerde bulunan ahilere ait işyerleri ve mal­lan ellerinden aldılar. Böylece Ahiler, Moğol hâkimiyetinin daha zayıf ol­duğu Anadolu’nun uç bölgelerine gelerek ahi teşkilatlanmasını oluşturdu­lar. Bu hareketin bir sonucu olarak Anadolu’nun batı ucuna gelen ahilerin bir kısmı da Balıkesir merkezinde ahi mescit ve zaviyelerim kurmuşlardır. Bu tebliğde Osmanlı dönemine Balıkesir şehrine ahilerin gelmesi ve dini müesseselerini açmalan, bu kurumlann şehrin gelişmesine ne ölçüde katkı sağladığı arşiv belgeleri doğrultusunda izah edilecektir. Yine ahi müessesele- rindeki görevliler, aldıkları ücretler ile şehirdeki esnaf örgütlenmesinde önemli bir role sahip olan “Ahi Baba”lığm işlevi üzerinde durulacaktır.

 

ABSTRACT

The trading venues in Al-Andalus, Seljukids and Ottomans, as well as in traditional Islamic cities, usually positioned in the form of street shops or or­ganized in khans that configured in a mass merchants.

Markets, an area which is not only trade, but also is a system which with many places of production and socialfacilities. Therefore, the city is the cen­ter of life. In this system, the distribution of occupational groups in the ba­zaar and markets in a specific order. There are Grand Mosque and bazaar system as the center of the bazaar. Around this center, the areas of trade is structured in the form of a belt. This generation is also has personal services functions such as accommodation, recreation and worship. In the outer zone of the arcade system there are the areas of production. The arcade or bazaar system is divided into definite lines from areas of residence. From this in­formation it is understood that the Andalusian market and the market or­der has great similarities with the Seljuk and Ottoman Turks. Because the dominantfactor in the three layouts is the understanding of urban planning and commercial morals of Islam. Of course there are minor differences between them. But these are mostly due to geographical factors and social conditions.

Yazar: M. Murat ÖNTUĞ

Yıl: 2012
İlgili Dosyalar