Bu çalışma, Ahilik öğretisinin temel ilkeleri ile modern iş sağlığı ve güvenliği (İSG) disiplini arasındaki kavramsal ve uygulamalı paralellikleri incelemektedir. Araştırmada, nitel araştırma yöntemlerinden literatür taraması ve betimsel analiz tekniği kullanılmıştır. Çalışma kapsamında; Ahilik’in “önce insan”, “öz denetim” ve “sürekli eğitim” (yamağı-çırak-kalfa-usta) yaklaşımları ile modern İSG’nin “güvenlik kültürü”, “davranış odaklı güvenlik” ve “etik liderlik” kavramları karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, Ahilik sisteminin proaktif ve önleyici yapısının, günümüz İSG yönetim sistemleriyle yapısal benzerlikler taşıdığını göstermektedir. Bu doğrultuda, Ahilik değerlerinin modern güvenlik politikalarına entegrasyonunu hedefleyen “Ahilik-İSG Entegrasyon Modeli” adında kültürel bir çerçeve önerilmiştir. Sonuç olarak önerilen bu modelin; işyerlerinde yalnızca yasal mevzuata dayalı değil, etik ve kültürel temelli bir güvenlik bilincinin (güvenlik ikliminin) oluşturulmasına katkı sağlayacağı öngörülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Ahilik, İş Sağlığı ve Güvenliği, Güvenlik Kültürü, Etik Liderlik, Davranış Temelli Güvenlik
Conceptual and Practical Parallels between the Ahi Tradition and the Discipline of Occupational Health and Safety: A Proposal for a Cultural Model
This study examines the conceptual and applied parallels between the fundamental principles of the Ahi Tradition and the modern Occupational Health and Safety (OHS) discipline. Qualitative research methods, specifically literature review and descriptive analysis techniques, were employed in this study. The research provides a comparative analysis of the "human-first," "self-control," and "continuous education" (apprentice-journeyman-master) approaches of the Ahi Tradition against the "safety culture," "behavior-based safety," and "ethical leadership" concepts of modern OHS. The findings indicate that the proactive and preventive nature of the Ahi system shares significant structural similarities with contemporary OHS management systems. Accordingly, a cultural framework titled the "Ahilik-OHS Integration Model" is proposed, aiming to integrate Ahi values into modern safety policies. In conclusion, it is anticipated that this proposed model will contribute to establishing a safety consciousness (safety climate) in workplaces that is grounded in ethics and culture, rather than relying solely on legal regulations.
Keywords: Ahi Tradition, Occupational Health and Safety, Safety Culture, Ethical Leadership, Behavior-Based Safety
Yazar: Öğr. Görv. Dr. Ömer Faruk ALACAHAN
Dosya